Pozorište Atelje 212 je započelo svoj život 12. novembra 1956. godine, premijernim koncertnim izvođenjem Geteovog “Fausta” u režiji Mire Trailović, u kome su igrali Marija Crnobori, Mata Milošević, Viktor Starčić i Ljubiša Jovanović, u maloj sali stare zgrade “Borbe” u kojoj je bilo samo 212 stolica u gledalištu.
Pojava Ateljea 212 značila je prekretnicu u pozorišnom životu ne samo Beograda, već i ovog dela Evrope. Atelje su osnovali umetnici (reditelji, pisci, glumci, muzičari…) sa idejom da stvore pozorište u kome bi se igrala nova avangardna drama, od velikog uticaja u Evropi u to vreme. Osim toga, želeli su da osnuju pozorište koje će se i organizaciono razlikovati od postojećih, koje pre svega neće biti institucija. U traganju za pogodnim prostorom u kome bi realizovali svoju ideju otkrili su čitaonicu novinske kuće „Borba“, a Borislav Mihajlović Mihiz nazvao je novo pozorište: Atelje 212. Publika je tog 12. novembra 1956. aplaudirala, a javnost je bila blagonaklona prema ovom neobičnom pozorištu s neobično izvođenim predstavama.
Tokom 60 godina koje su usledile, Atelje 212 je kroz svoje predstave, pisce i reditelje, a naročito kroz svoje velike glumce, izraslo u jedno od najznačajnijih pozorišta sa ovih prostora.
Atelje 212 je bilo prvo pozorište u Istočnoj Evropi koje je igralo “Čekajući Godoa”, Semjuela Beketa, 1956. godine. Veliki uspeh ove predstave omogućio je čitavom nizu drugih avangardnih drama i autora da se pojave u pozorištu. Sartr, Fokner, Jonesko, Kami, Pinter, Adamov, Ruževič, Džojs, Žari, T.S. Eliot, Vitrak, Šizgal, Kopit, Žene, prvi put su prikazani na ovoj sceni pred jugoslovenskom publikom. Pozorište Atelje 212 je otkrivalo i nove domaće pisce i igralo komade Brane Crnčevića, Aleksandra Popovića, Dušana Kovačevića…

Jedan od osnivača Ateljea 212 i prvi upravnik bio je filmski reditelj Radoš Novaković. Bojan Stupica, pozorišni reditelj i arhitekta, na čelu kuće bio je u periodu od 1959. do 1961. godine, kada i projektuje zgradu Pozorišta u Svetogorskoj ulici, završenu 1964. godine, kao  transformabilno kamerno pozorište, laboratoriju, namenjenu, između ostalog, ispitivanju odnosa događaja i prostora u teatru.

Prvih godina pomoćnik upravnika, a potom dugododišnja upravnica Ateljea 212, bila je Mira Trailović, „velika dama beogradskog pozorišta“, „pozorišna lavica“, jedna od najznačajnih kulturnih  ličnosti  dvadesetog veka u ovom delu Evrope. Zajedno sa Jovanom Ćirilovim inicirala je osnivanje jednog od najvećih evropskih pozorišnih festivala, BITEF, koji je nastao 1967. godine u Ateljeu 212, i traje preko četiri decenije.Poslednjih sezona nametnulo se kao lider regionalne saradnje i uspostavljanja jedinstvenog kulturnog prostora i obeležilo je svojim uspesima pozorišni život i Beograda i čitavog prostora bivše Jugoslavije

Posle Mire Trailović na čelo Ateljea 212, kao v.d. dolazi Dejan Čavić, a potom, 1984. godine, Ljubomir Draškić, koji je u pozorištu, kao mladi reditelj, gotovo od samog osnivanja. Za dvanaest godina, koliko je bio upravnik, pozorište proširuje svoj glumački ansambl mladim umetnicima, i dobija novu zgradu. Atelje 212 1992. godine u adaptiranoj zgradi postaje jedno od najsavremenije opremljenih pozorišta na Balkanu. Velika scena (scena „Mira Trailović) ima 385 mesta u gledalištu, a Teatar u podrumu (scena „Petar Kralj“) 141.
Peti upravnik Ateljea 212 bio je Nebojša Bradić, koji se na toj funkciji zadržao vrlo kratko (ni celu jednu sezonu). Svetozar Cvetković, glumac i dugogodišnji član ansambla ove kuće, bio je 12 godina upravnik Ateljea 212 (od 1997. do 2009.). Kokan Mladenović, pozorišni reditelj, vodio je pozorište od 2009. do 2012. godine. Dramaturg i književnik Ivana Dimić bila je v.d. direktor od 2012. do septembra 2014. godine, a sadašnji direktor je Branimir Brstina, glumac i dugogodišnji član ansambla.
Danas Atelje 212 ima stalni ansambl od 30 glumaca, ali je otvoren i za one umetnike koji nisu stalno vezani za ovo pozorište. Najveća glumačka imena i dalje igraju na sceni Ateljea 212, a najbolji domaći i internacionalni reditelji rade u ovoj kući. Na sceni Ateljea 212 igraju se nove drame savremenih domaćih i stranih autora, kojima pozorište daje svoj, vrlo prepoznatljiv pečat. Tokom 60 godina svog postojanja, Atelje 212 je izraslo u jedno od najznačajnijih pozorišta sa ovih prostora. Poslednjih sezona nametnulo se kao lider regionalne saradnje i obeležilo je svojim uspesima pozorišni život Beograda, Srbije, ali i bivše Jugoslavije.

 

© 2009-2015 Pozorište Atelje 212
Ustanova kulture, Svetogorska 21, 11000 Beograd, Srbija
+381 11 3246 146, info@atelje212.rs
Produkcija i podrška
New City Company